بیماری سرخشکیدگی ( خشكيدگي سرشاخه ) درختان پسته

بیماری سرخشکیدگی ( خشكيدگي سرشاخه ) درختان پسته

اخیرا بيماري خشكيدگي سرشاخه درختان پسته شيوع زيادي در برخی مناطق پسته خیز پيدا كرده است. اهميت این بيماري بحدي است كه در پاره اي از موارد خسارات هنگفتي به باغداران تحميل كرده است. بررسي منابع علمي موجود نشان مي دهد كه تا كنون در كشورهاي پسته خيز جهان بيش از 53 گونه قارچ برای درختان پسته گزارش شده است كه مي توانند به نوعي خشكيدگي سرشاخه و سوختگي يا شانكر ايجاد كنند. در سال های اخیر در ایران و آمریکا قارچ های مختلفی بعنوان عامل سرخشکیدگی درختان پسته معرفی شده اند. درایران علاوه بر قارچها، عوامل باکتریایی نیز بعنوان عامل سرخشکیدگی درختان پسته معرفی شده اند. قارچ های ناتراسیا، سیتوسپورا و پسیلومایسز به عنوان عوامل اصلي بيماري سر خشكيدگي درختان پسته معرفي شده اند. قارچ هاي ايجاد كننده بيماري  خشكيدگي سرشاخه درختان پسته ، قارچهاي فرصت طلب ( براي ايجاد آلودگي نياز به راه  نفوذ دارند) هستند. آلودگي از طريق زخم هاي مكانيكي ناشي از هرس، محل تغذيه حشرات چوبخوار، محل جدا شدن خوشه از شاخه ها، تركهاي ناشي از سرما ، يخبندان و آفتاب سوختگي ايجاد مي شود. قار چ هاي ايجاد كننده بيماري در هنگام مساعد شدن شرايط تغذيه اي و دمايي شروع به رشد و توليد مثل مي كنند. وقوع آلودگي در تمام فصول سال اتفاق مي افتد اما بيشترين آلودگي در زمان هرس ، برداشت محصول و یا در فصل بهار و به محض مساعد شدن شرايط دمايي اتفاق مي افتد.

علايم بيماري

علايم بيماري به صورت سياه شدگي پوست در سر شاخه ها نمايان مي شود. سياه شدگي در اكثر موارد از محل زخم هاي هرس يا زخم هايي است كه به صورت ناخواسته روي درخت ايجاد مي شود. به تدريج ناحيه نكروزه به طرف پايين سرشاخه پيشرفت كرده و دور تا دور سرشاخه را فرا گرفته و از آن قسمت به سمت بالای سرشاخه ها خشك مي شوند. قسمت هاي آلوده كمي فرو رفتگي دارند و به صورت نوارهاي تيره ظاهر مي شوند. زماني كه آلودگي  شاخه را فرا گيرد قسمت هاي انتهايي شاخه شامل برگها، جوانه ها و خوشه ها به صورت كامل پژمرده و چروكيده مي شوند. كوچكترين زخم و آسيب روي قسمت هاي مختلف سرشاخه كافي است كه قارچ  هاي عامل بيماري به پوست سرشاخه نفوذ پيدا كنند. گاها در برخی نقاط سرخشکیدگی های قارچی توامان با آفت سوسک پوستخوار پسته است. زیر ناحیه سیاه شده قارچی سوسکهای پوستخوار فعالیت زیادی دارند.

راهکارهای مبارزه با بیماری

هرس شاخه هاي آلوده به ميزان 10 تا 15 سانتي متر از زير قسمت سياه شده و سوزاندن آنها،

ريشه كني و سوزاندن درختهاي آلوده،

تقويت درختان با كود دهي مناسب،

آبياري منظم،

پرهيز از ايجاد زخم هاي ناخواسته روي سرشاخه ها،

ضد عفوني ادوات هرس ،

محلول پاشي درختان با ترکیبات مسی مانند کودی کوبر،

کاهش دادن شوری آب و خاک، و….

چون بیماری یک بیماری چند فاکتوره است مبارزه با بیماری دشوار است و تغییر پیوند هم در بسیاری نقاط با شکست همراه بوده است اما اساس مبارزه با بیماری تقویت درختان است. در مورد درختانی که از مدیریت باغی خوبی برخوردار هستند بیماری شدت کمتری دارد و حداقل قابل تحمل است مثلا در با غهایي که تغذيه و آبياري مناسب و به موقع صورت می گیرد  اين بيماري شيوع کمتری دارد.