نقش کودهای ازته بر روی درختان پسته

ازت یا نیتروژن یکی از عناصر اصلی می باشد که چگونگی رشد و باردهی درختان پسته به آن بستگی دارد. ازت عنصری غذایی است که کمبود آن رشد، باروری و تولید محصول را محدود می سازد. درختان میوه خزان دار از جمله پسته در زمان خواب زمستانه ازت زیادی جذب نمی نمایند، پس دادن کودهای ازته به زمین بعد از برداشت محصول (شهریور و مهرماه) به علت آغاز دوره خواب گیاه و کند شدن قدرت جذب آن بازده چندانی ندارد.

کاهش میزان ازت برگ باعث کاهش محصول، تاخیر در برگ دادن و گلدهی، کاهش رشد طولی و قطر شاخه ها، قرمز شدن پوست درخت، کوچک و زرد شدن برگ ها، قرمز شدن رگبرگ ها و دمبرگ ها و ریزش برگ قبل از پاییز و خصوصا زمان رسیدن محصول در درختان پرمحصول به صورت توام یا مستقل مشاهده می شود.

معمولا در صورت کمبود ازت در اوایل فصل رشد، برگ های پایین درخت کمرنگ تر، ریزتر و تعداد برگ ها نیز کاهش یافته و یا به طور کلی رشد تاج درخت کم می شود. در صورت ادامه کمبود، ریزش برگ های پیرتر زودتر از معمول انجام می شود. 

با توجه به شوری آب و خاک در مناطق پسته کاری نوع کودهای مصرفی بایستی در جهت تعدیل اثرات شوری و سمیت یون های سدیم و کلر باشد. از میان کودهای ازته، اوره برای خاک های مناطق پسته خیز که دارای آهک بالایی هم هستند مناسب نیست، چون این کود در محیط قلیایی تجزیه شده و به صورت آمونیاک متصاعد می شود و همچنین یون بیکربنات باقیمانده باعث زردی درختان و کمبود سایر عناصر غذایی می شود. وابستگی این کود به جمعیت میکروبیولوژیک خاک بالاست چون بایستی توسط باکتری های اوره آز هیدرولیز و سپس به وسیله نیتریفیکاتورها به نیتریت و در نهایت به نیترات (قابل جذب شده) تبدیل شود (گیاه قسمت عمده ازت موردنیاز خود را به صورت نیترات و قسمت کمی را هم به صورت آمونیوم جذب می کند) و به علت پایین بودن احتمالی جمعیت میکرواورگانیسم ها در خاک های شور راندمان جذب ازت از این کود بسیار کم می باشد.

بهترین کودهای حاوی ازت که خاصیت اسیدی هم دارند و می توانند برای مناطق پسته کاری مصرف شوند. نیترات آمونیوم و سولفات آمونیوم می باشد. با توجه به اینکه 50% از کود نیترات آمونیوم به صورت نیترات است مصرف آن در همه اراضی و خصوصا در خاک های سنگین مناسب است. چرا که 50% از این کود آماده جذب بوده و تنها 50% آن برای جذب شدن به جمعیت میکروبیولوژیک خاک وابسته است، از طرفی نیترات موجود در کود هم می تواند تا حدی از جذب کلر جلوگیری و اثرات شوری را کم کند.