نقش pH در جذب عناصرغذایی

pH خاک یک ویژگی است که اسیدیته یا قلیایی بودن خاک را توصیف می­ کند. خاک­ هایی که pH بالای 7 دارند را قلیایی، پایین­ تر از 7 را اسیدی و خاک ­هایی با pH برابر 7 را خنثی می­ گویند. pH در بسیاری از واکنش ­های شیمیایی خاک اهمیت دارد. همچنین برخی از مواد مغذی گیاهی به شدت تحت تأثیر pH خاک قرار می ­گیرند. مطالعات نشان داده است که اکثر مواد مغذی گیاهی در محدوده 6/5 تا pH 7/5 به طور مطلوب برای گیاهان در دسترس هستند، به علاوه این محدوده pH به طور کلی بسیار سازگار با رشد ریشه گیاه است. به طوری که در pH های پایین عناصر آهن، منگنز و بر و در pH های بالا عناصری مانند نیتروژن و گوگرد بیشترین قابلیت جذب را دارند. به طور کلی اعتقاد بر این است که اگر pH برای جذب بهینه فسفر 6/5 تنظیم شود، مابقی عناصر نیز به اندازه موردنیاز جذب گیاه خواهد شد. در تصویر زیر تاثیر pH در دسترس بودن و قابلیت جذب عناصرغذایی را نشان می ­دهد، به نحوی که هرچه نوار مربوط به هریک از عناصر غذایی پهن­تر باشد، قابلیت جذب بیشتر خواهد بود مثلا بیشترین جذب آهن در دامنه 4 تا 6 صورت می ­گیرد. بنابراین با توجه به اهمیت pH در جذب عناصر غذایی برای گیاه بایستی به طور منظم هر 2 تا 3 سال، نمونه برداری و آزمایش از خاک مزرعه به منظور تعیین میزان pH خاک صورت بگیرد.

Jensen and L.Thomas, 2010, Soil pH and the Availability of Plant Nutrients, IPNI Plant Nutrition TODAY, No. 2, www.ipni.net/pnt